Қазақстан 3,4 млрд юань қарыз алмақ: Ол қайда жұмсалады?

Қазақстан Республикасы Жапония иенасы, АҚШ доллары және еуро валюталарындағы пайыздық ставкалардың өсуіне байланысты Азия даму банкінен (АДБ) кезекті қарызды қытай юанімен тарту туралы шешім қабылдады. Бұл туралы Құрылтай отырысында ҚР Қаржы министрі Мәди Такиев хабарлады.

ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты Юрий Ли 2024 жылы және 2026 жылдың маусым айында еліміздің жапон иенасымен несиелер алғанын атап өтіп, юань валютасының тиімділігі мен ықтимал валюталық тәуекелдердің қалай бағаланғаны жөнінде сауал қойды.

Ведомство басшысы Мәди Такиевтің түсіндіруінше, Жапония Орталық банкінің ақша-кредит саясатын қатаңдатуына байланысты иенадағы ставкалар өскен, ал АҚШ доллары мен еуродағы қарыздар жоғары пайыздық ставкаларға байланысты тиімсіз деп танылған.

"Бұл сегмент бізге бүгінгі таңда қомақты қаржыны үнемдеуге мүмкіндік береді. Пайыздық ставка тұрақты, валюта бағамы тең дәрежеде ұсталып отыр. Егер осы соманы ішкі нарықтан тартатын болсақ, оны қызметтік өтеуге 400 миллиард теңгеден астам қаражат жұмсалатын еді. Ал қазіргі таңда бұл шығын небәрі 34 миллиард теңгені құрайды. Түсінікті болып отырғандай, айырмашылық айтарлықтай үлкен", - деп атап өтті Мәди Такиев.

Қазақстан Республикасы мен Азия даму банкі арасындағы 3,4 миллиард қытай юані мөлшеріндегі қарыз туралы келісімге 11 қыркүйекте қол қойылған. Қазіргі уақытта депутаттардың қарауына аталған келісімді ратификациялау туралы заң жобасы ұсынылды. Несиені өтеу мерзімі 15 жылды құрайды, оның ішінде 3 жылдық жеңілдетілген кезең қарастырылған. Жылдық жалпы пайыздық ставка - 1,69%. Қарызды өтеу мен оған қызмет көрсету республикалық бюджет қаражаты есебінен жүзеге асырылады.

Тартылған инвестициялық қаражат көлік инфрақұрылымын, өнеркәсіпті, білім беру жүйесін және өзге де басым бағыттарды қаржыландыруға бағытталады. Еске сала кетейік, Қазақстан Азия даму банкіне 1994 жылы мүше болып енді. Осы кезең ішінде ұйым тарапынан тартылған инвестициялардың жалпы көлемі шамамен 8,7 миллиард АҚШ долларын құрады.