Алматыдағы жер сілкінісі Қытайда терең ұңғыманы бұрғылау нәтижесінде туындады ма?

4 наурызда алматылықтар 5 балдық жерасты дүмпулерін сезді. Бұл – жыл басынан бері тіркелген еліміздегі екінші елеулі жер сілкінісі. 

Жер сілкінісінің себебі ретінде бірнеше нұсқа айтылды. Ең танымалы — жер сілкінісі Қытайдың Шыңжаң-Ұйғыр автономиялық аймағында терең ұңғыманы бұрғылау барысында туындаған.

Factcheck.kz-тің зерттеуіне сәйкес, «Шендитаке-1» ұңғымасындағы бұрғылау сейсмикалық белсенділікке әсерін растау немесе жоққа шығару мүмкін емес. 

“Біз ұңғымаларды бұрғылаудың өзі жер сілкінісіне әкелетіні туралы ешқандай зерттеулер мен жарияланымдарды таба алмадық. Бүгінгі таңда техногендік жер сілкіністерін тудыратын бірқатар факторлар белгілі, бірақ олардың арасында өте терең бұрғылау арқылы жер сілкінісін тудырды деген дәлел жоқ”, – деп түсіндірді ақпаратты тексерген Factcheck.

АҚШ геологиялық қызметінің мәліметі бойынша мұндай жер сілкінісін қолдан жасау үшін көптеген факторлардың сәйкес келуі қажет: су айдау қарқыны және оның көлемі; жақын жерде айтарлықтай жер сілкінісін тудыруы мүмкін үлкен бұзылулардың болуы; ақаулық ішіндегі жеткілікті күшті кернеу; сондай-ақ сұйықтық қысымы ақауға берілетін жолдардың болуы.

Сондай-ақ, кейбір ұңғымалар жер сілкінісін зерттеп, алдын ала болжау үшін де қазылады. Мысалы, 2007 жылы Йеллоустоун ұлттық саябағында тереңдігі 250 метрге дейінгі 6 ұңғыма желісі құрылды, ал 2021 жылы жапон геологтары Тынық мұхитының түбінде, тереңдігі 8 мың метрден сәл асатын зерттеу ұңғымасын қазған. Ұңғыма 2011 жылғы ең күшті жер сілкінісінің эпицентріне жақын орналасқан. Ол күшті цунами тудырып, Фукусима 1 атом электр станциясын қиратты.