80 теңгеге де өтпей тұр: депутат экспортқа тыйым салуды сынға алды

Мәжіліс депутаты, «AMANAT партиясы» фракциясының мүшесі Темір Қырықбаев Премьер-Министрдің орынбасары – Ұлттық экономика министрі Серік Жұманғаринге ауыл шаруашылығы өнімдерінің экспортын реттеу мәселесіне қатысты депутаттық сауал жолдады.

Сауалда депутат сәбіз секілді ауыл шаруашылығы өнімдерін экспорттауға жаңа шектеу енгізу туралы ұсыныс фермерлер мен кәсіпкерлер арасында наразылық тудырып отырғанын атап өтті. Оның айтуынша, бизнес өкілдері мұндай шаралардың нақты қандай стратегиялық мақсатты көздейтінін түсінбей отыр.

Темір Қырықбаевтың мәлімдеуінше, тәжірибе экспортқа тыйым салу бағаны төмендетпейтінін, керісінше өсімнің жалғаса беретінін көрсетіп отыр. Бұл жағдайда негізгі салмақ тікелей өндірушілерге түседі, ал делдалдар мен логистикалық тізбектің басқа қатысушылары айтарлықтай зардап шекпейді.

Депутат Қазақстан Картоп және көкөніс өсірушілер одағының деректеріне сүйене отырып, елде сәбіз бен картоп тапшылығы жоқ екенін атап өтті. Мәселен, тек Павлодар облысының өзінде фермерлердің қолында 120 мың тоннадан астам сәбіз қоры бар. Алайда сұраныстың төмендігіне байланысты өнімді келісі 80 теңгеден сату да қиынға соғып отыр.

Сауалда ойластырылмаған әкімшілік шешімдер отандық фермерлердің сыртқы нарықтардағы позициясын әлсіретіп, жылдар бойы қалыптасқан логистикалық байланыстардың үзілуіне әкелуі мүмкін екені айтылған. Бұған дейін картоп, ет және пияз экспортына енгізілген шектеулерден нақты қорытынды шығарылмағаны да атап өтіледі.

Осыған байланысты депутат Үкіметтен экспортқа шектеу енгізу қандай экономикалық және статистикалық есептерге негізделгенін, бағаны тұрақтандырудың балама тетіктері қарастырылған-қарастырылмағанын, сондай-ақ ішкі нарықты қамтамасыз ете отырып, артық өнімді экспорттауға мүмкіндік беретін нақты модель әзірлеу жоспары бар-жоғын түсіндіруді сұрады.

Темір Қырықбаевтың пікірінше, ауыл шаруашылығы саласына бір реттік шектеулер емес, ұзақ мерзімге арналған, тұрақты әрі болжамды ережелер қажет.