2029 жылға дейін жасанды интеллект пен цифрландыруды енгізу жоспары бекітілді

Қазақстан Республикасы Президентінің «Digital Qazaqstan жалпыұлттық ауқымды цифрландыру және жасанды интеллект технологияларын кеңінен енгізу стратегиясын 2029 жылға дейін бекіту туралы» Жарлығын іске асыру шеңберінде Үкімет тиісті Іс-қимыл жоспарын мақұлдады. Премьер-Министр Олжас Бектенов қол қойған құжат цифрлық трансформация мен жасанды интеллектіні (ЖИ) енгізудің үш негізгі бағытын қамтиды: азаматтардың мүддесі, бизнес пен экономиканы дамыту, сондай-ақ мемлекеттік аппараттың қызметін оңтайландыру.

Білім беру саласы

Жоспардың негізгі басымдықтарының бірі - білім берудің барлық деңгейіне жасанды интеллект технологияларын интеграциялау. AI-SANA бағдарламасын кеңейту аясында 2029 жылға қарай мектеп, колледж және жоғары оқу орындары түлектерінің кемінде 80%-ы ЖИ бойынша базалық дағдыларды меңгеруі тиіс. 2028 жылға қарай жоғары оқу орындары мен колледждердің 80%-ы оқу процестеріне ЖИ технологияларын енгізіп, білім беру бағдарламаларын нарық қажеттіліктеріне сай жаңартады. Сонымен қатар студенттерді тереңдетіп даярлау және педагогтердің біліктілігін арттыру шаралары жүзеге асырылады.

Денсаулық сақтау және қалалық инфрақұрылым

Денсаулық сақтау жүйесін цифрландыру бірыңғай деректерді басқару модуліне көшуді және «self-service» форматындағы сервистерді дамытуды көздейді. 2029 жылға қарай медициналық ұйымдар нақты уақыт режимінде деректер алмасатын бірыңғай цифрлық ортаға біріктіріліп, клиникалық шешімдер қабылдау процесіне жасанды интеллект кеңінен тартылады.

Қалалық ортада қауіпсіздік пен жайлылықты арттыру мақсатында өңірлерде «AI-Native cities & regions» интеллектуалды мониторинг және талдау жүйелері енгізіледі. Бұл шешімдер оқиғаларға жедел әрекет етуге, қауіпсіздік қызметтерінің тиімділігін арттыруға және ЖИ негізіндегі басқару платформалары арқылы ірі қалалардағы көлік жүктемесін төмендетуге мүмкіндік береді.

Мемлекеттік қызметтер мен әлеуметтік қолдау

Мемлекеттік қызметтер мен әлеуметтік қолдау саласында сервистерді проактивті форматқа көшіру, процестерді автоматтандыру және автоматты қол қою жүйелерін енгізу жоспарланған. Соның нәтижесінде 2029 жылға қарай мемлекеттік қызметтер мен әлеуметтік көмек көрсету мерзімі кемінде 50%-ға қысқарады.

Реалды сектор, салық және бизнес

Экономиканың негізгі салаларын цифрлық трансформациялау шеңберінде келесі міндеттер белгіленді:

• Отын-энергетика кешені: 2029 жылға қарай активтердің кемінде 70%-ы нақты уақыт режимінде жай-күйді бақылайтын цифрлық мониторинг жүйесіне қосылады.
• Құрылыс: Барлық жаңа техникалық күрделі нысандар жобалаудан бастап пайдалануға берілгенге дейінгі өмірлік циклі бойы бірыңғай цифрлық ортада сүйемелденеді.
• Көлік және логистика: «Smart Cargo» жүйесі арқылы жүк тасымалы цифрлық паспортпен қамтамасыз етіледі. Өткізу пункттері, көлік дәліздері мен мультимодальды тораптар интеллектуалды аналитикамен қамтылып, шекарадағы жүк автокөліктерінің өту уақыты қысқарады.
• Салықтық әкімшілендіру: Адамның қатысуынсыз жүзеге асатын «көрінбейтін» салықтық әкімшілендірудің интеллектуалды моделіне көшу арқылы көлеңкелі экономика үлесі азайтылады.
  Шағын және орта бизнес: Тәуекелге негізделген цифрлық бақылау жүйелерін енгізу есебінен төмен тәуекелді ШОБ субъектілеріне тексерулер саны азайтылады.

Қаржы секторы, IT-экспорт және киберқауіпсіздік

2028 жылға қарай екінші деңгейлі банктердің кемінде 80%-ы ақпараттық қорғалған бірыңғай цифрлық алмасу жүйесіне біріктіріледі. «Самұрық-Қазына» АҚ құрамындағы компанияларда ЖИ-бастамалардың EBITDA өсіміне қосатын үлесін жылына 5%-ға дейін жеткізу, ал «Бәйтерек» ҰБХ-да 2029 жылға қарай инвестициялық жобаларды 100% ЖИ-мониторингпен қамту көзделген.

Сонымен бірге 2029 жылға қарай отандық IT-қызметтер мен цифрлық шешімдер экспортының көлемін кемінде 50%-ға арттыру жоспарланып отыр. Елде есептеу қуаттылықтарын орналастыру үшін «Деректерді өңдеу орталықтары алқабы» жобасы іске асырылады. Азаматтардың дербес деректерін қорғауды күшейту мақсатында мемлекеттік ақпараттық жүйелер «Дербес деректерге қол жеткізуді бақылау» сервисіне қосылатын болады.